Bir ikilemin eşiğinde…

Tasarruf edip, para biriktirmenin öneminden söz edip duruyorum. Bu konuda örnek alınacak şekilde davranmaya çalışıyorum. Çok yakın diğer bir Vulcan’lı arkadaşım da (ismi T’Pring) aynı benim gibi düşünüp, davranıyor. Ancak, şu sıra tasarruflarını ciddi baltalama olasılığı olan bir konu zihnini kurcalayıp, duruyor. İşinden ayrılmaya karar verdi. Evet, bu konuda kararı çok kesin. Önünde iki alternatif var: 1. Yeni bir iş buluncaya kadar dişini sıkıp, sonra ayrılmak, 2. Hemen ayrılmak ve tasarruflarını tırtıklayarak geçinmek.

Sağduyulu, mantıklı Vulcan’lı iç sesi ona 1. alternatifi uygulaması gerektiğini söylüyor. Öte yandan uzun yıllardır bu gezegende ve de Türkiye’de yaşadığı için derin bir şekilde içine işleyen Akdeniz’lilere özgü, kanı kaynayan bir alt benlik ise kararını hemen uygulamaya koymasını emrediyormuş.

Gündüz işlerle meşgul olmaya çalışarak her iki sese de kulaklarını tıkayabildiğini ama işyerinde huzursuz olmasına sebep olan olayların da yine gün içinde karşısına çıkıp durduğunu anlatıyor. Ama esas geceleri sürekli kafasında bu iki sesin yarattığı karmaşayı evirip, çevirmekten bütün huzuru kaçıyormuş. Dünyada yaşadığımız müddetçe ki, maalesef bu süreyi biz belirlemiyoruz, bu gezegenin insanları gibi davranmak zorundayız. Bu da bir işe girip çalışmayı gerektiriyor.

Dün akşam T’Pring ile oturup hesap yaptık. Eğer, BES’e katkıda bulunmaya ara verirse, Digital TV aboneliğini iptal ederse, Temizlik Hizmetlerini almaktan vaz geçerse ve de harcamalarını minimize ederse, elindeki nakit para Ocak 2009’a kadar onu idare eder. O tarihte eline geçecek bir miktar para daha var ki, bu da onu yaklaşık 8-9 ay götürür. Oldukça uzun bir süre. Neredeyse, 2009 sonbaharına kadar idare edebilir. Bu sürede yeni bir iş bulacağından hemen hemen eminim ama büyük de konuşmamak lazım. Tabii tüm bunlar onun tasarruflarının belli bir seviyede donması ve artmaması anlamına geliyor ki, her mantıklı Vulkanlı bunun aslında azalması demek olduğunu bilir.

T’Pring için en kötüsü otomobilsiz kalmak olacak. Birikimi ve giderlerini karşılaştırınca, bütçesinde ikinci el bir otomobile bile yer kalmayacak. Şu sıralar ona daha sakin davranmasını söylüyorum. Birkaç ay daha sabretse bile kardır, öyle değil mi?

Anlaşmalar ve Adalet

Çoğu arkadaşım evli ve çocuklu. Ortalama 20 aile tanıyorsam, bunların yaklaşık üçünün çocuklarını benim ailemin bizi yetiştirdiği gibi yetiştirdiklerini, diğerlerinin tamamen çocukların kontrolü altına girmiş olduklarını görüyorum.

En baştan söyleyeyim: Asla çocuk sahibi olmayı düşünmedim. Bunun son derece büyük bir fedakarlık gerektirdiğini, çocuk yetiştirmenin ağır bir sorumluluk olduğunu ve bunun için fazla bencil olduğumu düşünüyorum. Büyük ihtimalle eleştirdiğim ebeveynlere benzerdim. O yüzden birazdan anlatacaklarımı bu bilgi ışığında okuyun ve kuru bir eleştiri olarak algılamayın lütfen.

Bahsettiğim 3 ailenin çocukları onlara gittiğim zaman mutlaka " merhaba" derler. Bazılarıyla daha samimiyiz, sohbet ederiz. Okuldan, spordan, okul dışı etkinliklerden konuşuruz ya da birlik olup, evin annesi veya babasıyla hafiften uğraşıp, şakalaşırız. Bu çocukların benim için hep özel bir yerleri vardır. Dersleri iyidir, kendi kendilerine çalışırlar. Merakları vardır, tek başlarına kendilerini oyalayabilirler. Sözkonusu aileler de özellikle sormazsam, çocukların başarılarından ya da üstün meziyetlerinden bahsetmezler, evlatları ne kadar övünülecek çocuklar olsa da onlarla övünmezler ama bilirim ki, çocuklarıyla iftihar ederler. Sadece bunu ortaya saçmayı ve abartıp, karşıdakini baymayı düşünmezler.

Diğer ailelere ve çocuklara gelince bunları ikiye ayırdım ben. Birinci grupla asla ev ortamında, çocuklarının bulunabileceği yerlerde görüşmüyorum, zira şımarık, tüm ilgiyi sürekli üstünde isteyen, lafa karışan, 5 dakika kahve içerken bile huzur vermeyen çocuklara tahammülüm yok. Gerçi çocuklar yanımızda olmasa da anneler (evet bunu en fazla anneler yapıyor) durmadan şımarık, kaprisli ve yeteri kadar terbiyeli olmadığını düşündüğüm çocuklarının "üstün meziyetlerinden" söz ederek iç baymayı başarabiliyorlar. Çocuk her çocuk kadar resim çiziktirebiliyorsa dahi, Picasso gibi yetenekli, 3-5 okul şarkısı söylüyorsa konservatuara gitmeye namzetmiş gibi anlatılıyor. İkinci grubun çocuklarına tahammül edebiliyorum zira genellikle eve bir yabancı, bir misafir geldiğinde surat asıp, odalarına kapanıyorlar ya da bilgisayarın başından kalkmadıkları için sorun yaratmıyorlar. Her iki kategorinin de aileleri, yakayı tamamen çocuklara kaptırmış durumda. Çocukların hiçbir sınırı yok, istedikleri herşeyi ağlayarak, bağırarak ya da hırçınlıkla elde edebiliyorlar. Başarısız notları eleştirilmiyor, her türlü müsamaha gösteriliyor. Karne berbat da olsa, karne hediyesi alınıyor.

Kardeşimin ve benim istediğimiz birşeyi elde etmemiz için her zaman koşullar olurdu.İyi bir karne, uslu durmak, odamızı dağıtmamak vs. gibi. Hatalı davranışlarımızın yaptırımları vardı. Bu genellikle hak mahrumiyeti şeklinde tezahür ederdi. Biz de istediğimiz elde edebilmek için onların kurallarına uygun davranırdık. Kızardık belki ama, istediğimizi başka yöntemle elde edemeyeceğimizi de bilirdik. Buna mukabil hem annem, hem de babam bize muazzam vakit ayırırlardı. Daima bize kitap okur, el becerilerimizin gelişmesini sağlayacak oyunlar icat eder, ailece birlikte olmamız için fırsatlar yaratırlardı. Başarılarımız onları mutlu ederdi. Onları mutlu etmek için biz de gayret sarfetmemiz gerektiğini bilirdik. Çok mutlu bir çocukluk geçirdim ben ve herşeyimi annemle, rahmetli babama borçlu olduğumu biliyorum. Doğumgünlerimde ben annemden atik davranırsam eğer, iyi ki beni doğurmuş olduğu için ona teşekkür ederim. Sanırım o da yaptığından pişman değil:)

Düşünüyorum da hayatımızdaki en önemli unsur ailemin çok adaletli olması ve asla hakkaniyet duygusunu zedeleyecek birşeyler yapmamalarıydı. Ben de, kardeşim de özel okulda okuduk. Aramız 8 yaş olduğu için ben bitirdikten 1 yıl sonra o başladı, böylece her ikisi de memur olan ailem bizi özel okulda okutabildi. 5. sınıfta sınava girerken babam bana şöyle demişti: "Senin bu özel okulda okumanı ve çok iyi İngilizce öğrenmeni istiyorum. Sonradan yabancı dil öğrenmek zor bir şey ve çok da iyi olmuyor. Bana ailemin sunamadığı bir fırsatı sana sunmaya hazırım. Kazanacağını biliyorum ama bu okula girersen, sınıfta kalamazsın. Çünkü ben özel okulda aynı anda iki çocuk okutamam. Arkandan kardeşin geliyor, ona da bu fırsatı tanımak durumundayım. Dolayısıyla, iyi bir öğrenci olman gerek." Ben bu sözü çok ciddiye aldım ve hiç de eleştirmedim. Daha sonra kardeşim aynı okulun sınavını kazandığında babam ona da şöyle dedi: "Senin arkandan gelen bir kardeş yok ama, sınıfta kalırsan, seni okuldan alırım. Çünkü ablana böyle bir koşul getirmiştim. Aynı şeyi sana da yapmazsam, ablana haksızlık olur". Gerçi, kardeşim de ben de, sınıfta kalacak tipte öğrenciler hiç olmadık ama, anlaşma anlaşmadır, öyle değil mi?

Bundan yıllar sonra, kardeşim evlenirken, annem bir hayli masraf yaptı. Kardeşime düğünde takmak için takı bakarken, bana da çok güzel bir hediye aldı. Bunu yapmasına gerek olmadığını, zaten çok masrafa girdiğini söylediğimde bana "Olur mu öyle şey? Sen de benim çocuğumsun. Evlenmemeyi tercih ettiğin için seni cezalandıracak değilim. Yaptığım masrafın miktarını da hesapladım. O miktar parayı sana vereceğim" dedi, gülerek de ilave etti:" Sonradan evlenmeye kalkarsan, kapik çalışmaz ama!".

Ailemin bu yönünü çok severim. İçimizdeki adalet hissini hiç zedelemediler. Farklı muamele gördüğümüzü hiç düşünmedik.

Yeniyetmelerin Telefon Masraflarıyla Nasıl Başa Çıkılır?

Blogu takip edenler benim çocuğum olmadığını bilirler. Bu yüzden başlık biraz şaşırtıcı olabilir. Geçenlerde çocukları olan birkaç arkadaşımla sohbet ederken, konu çocukların cep telefonu masraflarından açıldı. Benim aklım, faturasını kendisi ödeyecek parayı kazanamayan kişilerin cep telefonu sahibi olmasını almıyor ama, şimdiki ebeveynler farklı düşünüyor olmalılar.

Yıllar önce henüz cep telefonları yeniyetmelerin ceplerine girmemişken, bizim de ev telefonu faturamızın kabarmasıyla ilgili ufak bir sorunumuz olmuştu. Kardeşim telefonu bir sohbet aracı olarak, fütursuzca kullanmaya başlamıştı. Bir gece telefondaki bir arkadaşına “Öffff ya sıkıldım, birşey söyle de konuşalım” derken yakaladım. Anlaşılan uzun uzun konuşup, konuları bitirince, bir de uzun uzun sessizlik halinde telefonu açık tutuyorlardı. Ertesi gün annemle konuştuk ve konuyu çözmeye karar verdik. Kardeşime dedik ki, “Bak X lira senin harçlığın. Y lira da bizim telefon faturasına vermeye razı olduğumuz tutar. Biz bundan sonra sana X+Y Lira vereceğiz, telefon faturasına da karışmayacağız. İster üstünü, harçlığından tamamlarsın, ister konuşmaları kısa keser aradaki farkı cebe atarsın ama telefon umurumuzda değil, ödeyemezsen ve kesilirse, kesik kalır.” Bu yöntem acayip işe yaradı. Bizimki telefon konuşmalarını kısa kesmekle kalmadı, bizim konuşmalarımıza da müdahale etmeye ve “Ben ödüyorum telefon parasını, kısa kesin!” demeye başladı:) Buradaki anahtar nokta ne olursa olsun, parasını bitirirse, bir dahaki harçlığa kadar bizden para alamayacağını bilmesiydi.

Çocuklar parayı yönetmeyi ne kadar erken öğrenirlerse o kadar iyi. Böylece paranın esiri olmaz, efendisi olurlar.

Blog Adab-ı Muaşeret Kuralları ve Apolitik Nesil

Blogumda henüz reklamlara yer vermiyorum. Reklamların içeriğini nasıl kontrol edeceğimi bilmiyorum. Ayrıca buradan gelir elde edebileceğimi de sanmıyorum. Öyle çok bilinen ve okunan birşey değil benim bu gevezeliklerim.

Reklam olmasın diye de genellikle herhangibir ürün ya da organizasyonun ismini de anmıyorum. Tek kanallı devlet TV'si ile büyüyen bir memur çocuğu olarak her nedense "aman reklam yapmış olmayalım" sesi kulaklarımda çınlıyor.

Hakikaten blog dünyasının adab-ı muaşeret kuralları nedir? Bankam iyi faiz veriyorsa, banka adı vererek bunu zikretmemde sakınca var mı? Ya da MSG içermeyen bir hazır çorba bulduysam, bunu paylaşmam uygun mudur? Deneyip de beğendiğim ya da beğenmediğim bir üründen bahsetmem doğru mu, yanlış mı? Ya da kitaplardan söz etmek?

Birileri kalkıp beni herhangibir ürün ya da marka hakkındaki fikrimden ötürü mahkemeye verir mi? Aklımı yiyeceğim yahu! Bizimkisi hakikaten yitik bir nesil galiba. 1980 öncesi "Aman kızım, evde okunan kitaplardan ya da annenle sohbetlerimizden dışarıda söz etme", "Ev dışında politika konuşulmaz", "Sağcı mısınız, solcu musunuz diye soran olursa, ben bilmem öyle şeyleri de geç" diyen rahmetli babamın sesi hala kulaklarımda.

Fakat her nasılsa dönemin politikacılarından biriyle inceden dalga geçen bir plak var bizde. Rahmetli Öztürk Serengil'in bir 33'lüğü. Çocukken dinlemeyi çok severdim. Yıllar sonra o plağın toplatıldığını öğrendim. Bizimkiler toplatılmadan almışlar plağı da bu sayede dinleyip, gülebildik.

Hayat zor; vallahi zor!

Kredi Kartları

Şu anda kullanmakta olduğum iki tane kredi kartım var. Bir tane de yedek kartım var. Geçenlerde kardeşim ile konuşurken fark ettim ki, devlet bankalarından birinin senelik kart ücreti sadece 10 YTLmiş. Bu durumda yedek tuttuğum karttan kurtulmaya ve de bu devlet bankasının kartını almaya karar verdim. Geçmiş deneyimim nedeniyle ilgili bankanın Çağrı Merkezini arayıp, kartımı kaybettiğimi, iptal etmelerini ve yenisini de istemediğimi söyledim. Hemen kartı kapattılar.

Pekiyi 3 karta ihtiyacım var mı? Belki bir adet asıl ve bir adet de yedek kart yeterli ama kartlarımdan birinde biriken puanlar benim için çok önemli zira birkaç yılda bir Amerika'ya giderken uçak biletime hiç para vermiyorum. Üstelik bu kartı 1991'de aldım; yani bir nevi gönül bağım var:) Diğer kartımda biriken puanlarsa aynı bankanın sigorta şirketinden yaptırdığım Bireysel emeklilik birikimine ekleniyor. Kartlarımın limitlerinin çok yüksek olmasını istemiyorum. Bankalar limit artırımına gittiklerinde mutlaka arayıp, limiti eski haline çektiriyorum. Yurtdışına gittiğimde Murphy kuralları işler de her iki kartımı birden kaybedersem diye 3. bir kartı yedek tutuyorum. Eh, 10 YTL tutarında bir yıllık ücret de beni bozmaz.

Geçenlerde yabancı bloglara bakarken fark ettim ki, bazı Amerikalılar kartlarını kullanmak konusunda kendilerini tutamadıkları için, bütün kredi kartlarını bir kap dolusu suya koyup, buzlukta donduruyorlarmış. Böylece bir çılgınlık anında kartı kullanamadıklarından, kartların çözülmesini bekleyene kadar, alım kararlarını yeniden gözden geçirip, vazgeçebilecek zaman kazanıyorlarmış. Ne kadar tuhaf! Gerçek bir acil durum olursa ne olacak pekiyi? Üstelik kartları dondurmak çiplerini bozmuyor mudur?

Dün çok yakın iki arkadaşımla şehrin başka bir bölgesindeydik. Hem yaşadığımız hem de çalıştığımız yerler bu dediğim tarafa uzak olduğu için bu bölgeyi uzun zamandır görmemiştik. Çarpık şehirleşme bir kenara, adım başı rastladığımız alışveriş merkezleri bizi şaşırttı. Gerçekten bu kadar çok alışveriş merkezine ihtiyaç var mı? İnsanlar ne alıyorlar? Ben yılda dört ya da beş kez bir ihtiyaç nedeniyle giyim alışverişine çıkarım. Mutfak deseniz, gıda alışverişi hariç, yıllardır aynı mutfak gereçlerini kullanıyorum. Çarşaf, havlu kolay kolay eskimiyor hatta insana aynı şeyleri kullanmaktan bıkkınlık geliyor. Gerçekten alışveriş çılgınlığını aklım almıyor.

Öte yandan televizyondaki yarışmalara katılanlara kazanırlarsa bu parayla ne yapacakları sorulduğunda hemen hepsi kredi kartı borcunu kapatmaktan söz ediyor. Geçenlerde bir hanım TV'de 40,000 YTL tutarında kredi kartı borcu olduğunu ve bunu kapatacağını söylüyordu. 40,000 YTL borç nasıl birikir? Ne kadarı faizdir? İnsanlar tefecilerden sonra ödünç alabilecekleri en pahalı paranın kredi kartlarında olduğunu fark etmiyorlar mı? Acilen ilkokuldan itibaren kişisel finans konulu dersler konulmalı. İnsanlara paranın maliyeti, bütçe yapmak, para biriktirmek gibi konularda eğitim verilmeli. Yoksa çok büyük bir kitle bu sefer suç işlemeye başlayacak.

Sağlığınız ve Bütçeniz

Kahvaltı tüm doktor ve diyetisyenlere göre en önemli ve atlanmaması gereken bir öğün. Hatta en kuvvetli gıdayı bu öğünde almak çok faydalı.

Bugün işe gelirken, işyerine gitmekte olan ve ellerinde etraftaki çeşitli simitçi, büfe ya da pastanelerden alınmış kahvaltı paketleri olan insanlar dikkatimi çekti. Özellikle börek ve poğaça ile kahvaltıyı alışkanlık edinmiş kişiler fena halde yanlış yapıyorlar. Simit veya peynirli bir tost ya da sandviç o kadar kötü seçenekler değil. Fakat poğaça ve böreklerin lezzeti tıka basa yağlı olmalarından geliyor. Bunlar zaman zaman tüketilmesi gereken ve her gün öğünlerinden birinin parçası olmaması gereken yiyecekler.

Tasarruf ve tutumluluk açısından baktığımızda da, ortalama bir pastaneden alacağınız poğaça ya da börekler 2-4 YTL arası tutar. Eğer her gün kahvaltınızı satın alıyorsanız, ortalama buna 3 YTL harcıyorsunuz diyelim ve de ayda 22 gün çalıştığınızı varsayalım: Ayda 66 YTL, yılda 792 YTL eder. Az mı çok mu siz karar verin. Üstelik, pastane tipi iki poğaça veya iki dilim börekte en az 25-50 gr katı yağ vardır. 1gr yağ 9 kalori olduğuna göre sizi birkaç saat bile tok tutmayacak iki poğaçanın sadece yağından 450 kaloriyi bir nefeste almanız sözkonusu. Günde ekstra 500 kalori alırsanız, haftada yarım kilo alabilirsiniz. Üstelik bu kahvaltı sizin için çok da doyurucu olmaz. Beyaz un kan şekeri dengeniz için zararlıdır. Çabucak yeniden acıkırsınız.

Onun yerine kahvaltınızı kendiniz hazırlasanızdiyorum. Mesela çeyrek ekmek içine domatesli beyaz peynirli bir sandviç yediğinizi farz edelim. Ekmek 38 kuruş ama yuvarlak hesap olsun, çeyrek ekmek 10 kuruş, kilosu 10 YTL olan beyaz peynirden 50 gr ve bir de kilosu 2,5 YTL civarı olan domates'ten 100 gr. diyelim*. 85 kuruşa, yaklaşık 300-325 kalorilik bir kahvaltı etmiş olursunuz. Ekmeği kepekli tüketmeniz daha sağlıklı tabii. Her durumda evde hazırlayacağınız kahvaltınız daha ucuz ve sağlıklı olacaktır. Yaratıcı olmaya çalışın. Yumurtalı ve zeytinli bir sandviç de yapabilirsiniz. Ya da seviyorsanız reçelli belki.

*Fiyatları internetten aldım. Peynir ve domates fiyatları sizin alışveriş yaptığınız yerlerde farklı olabilir.

Isınma Üzerine

Yurtdışında yaşarken dikkatimi çeken konulardan biri de Amerikalilar’ın evlerini çok az ısıtmasıydı. Zaten çocukken bizler kadar sarıp, sarmalanmadıklarından, bizler kadar üşümüyorlar ama evde kalın eşofman, üstüne kalın bir kazak giyip dolaşıyorlar. Arkadaşımın evinde kaldığım odanın 15-16 derece olduğunu ve yatarken donduğumu bilirim. Genellikle çarşafın altına elektrikli battaniye koyuyorlar ve yatağı ısıtıp, ondan sonra uyuyorlar. Tabii bunun sebebi aslında maddi. Kocaman bahçe içinde evlerde yaşamanın bedeli ağır. Bu kocaman evleri ısıtmak da oldukça pahalıya geliyor. Bu nedenle dikkatli davranıyorlar.

Benim yaşadığım sitede ise daireler birbirinden bağımsız olarak elektrikle ısınıyordu. Sıcağı çok sevmediğim için, ben de evi kendime göre 22-23 derecede falan tutup, mutlu mesut yaşıyordum.

Şu anda oturduğum evim de bir sitede ve merkezi şekilde ısınıyor. Ama ne ısınmak! Bu yıla kadar kışın ortasında bile evde şortla dolaşmak mümkündü. Defalarca yönetimi uyardım, bana “sizin daireniz konumu nedeniyle iyi ısınıyor”dan başlayıp, “insanlar evlerinin sıcak olmasını istiyor”a uzanan türlü bahaneler ürettiler. Her ne olduysa bu yıl, ısı makul bir seviyede ve hatta soguk günlerde üşümek dahi mümkün.

Yine Amerika’da yaşadığım dönemde çalışma arkadaşım olan Türk ekibin çoğunun 3-7 yaş arası çocukları vardı. Uzaktan bahçede kartopu oynayan çocuklara baktığımda hangisi Türk, hangisi Amerikalı anında ayırtedebiliyordum. Kafasında şapka, elinde eldiven olmayan yakası bağrı açık çocuklar Amerikalı, gözlerine kadar şapka indirilmiş, burnuna kadar atkı bağlanmış, paltonun içine 3-5 kat ilave edildiği için kollarını kapatamayan çocuklar Türk.
Büyüklerden gelen bir alışkanlıkla Amerikalı bir dostun 2,5 yaşındaki kızına “ayağına terlik giy, yoksa karnın ağrır” dediğim zaman arkadaşım çok şaşırmıştı. Çıplak ayağın karın ağrıttığını hiç duymamış! Aynı şekilde üşüyünce hasta olunmadığı konusunda da çok netler. Mikroplar, bakteriler ve virüsler adamı hasta eder, soğuk değil. Tamamen kültürel bir konu bu. Çok ilginç…

Aslında herşeyde olduğu gibi bu konuda da itidalli olmak ve doğruları bilmek lazım. Örneğin kışın ince katlar halinde giyinmek gerek fakat, teninize pamuklu giymek iyi bir fikir değil. Pamuklu teri çeker belki ama sizi de buz gibi yapar. Onun yerine teri emen ve ısınızı düşürmeyen yeni nesil kumaşlarla yapılmış hafif bir şey giymek daha akıllıca. Bunları “Thermal” iç çamaşırı adıyla satıyorlar. Ama bunu sentetik malzemeye büyük düşmanlık besleyen anneme anlatamazsınız.Yün iç çamaşırları hakkında bilgim yok zira beni kaşındırdıkları için onları giyemiyorum. Yaşadığınız ve çalıştığınız ortamlarda 24 derecenin üstündeki ısılar çok da sağlıklı değil. Üstelik hava soğuk diye kapıyı bacayı kapatmak, evi havalandırmamak da büyük hata. Mikroplar havasız ortamları daha çok tercih ediyorlarmış. O nedenle evlerimizi havalandırmamız çok önemli.

Doğal olarak konuyu maddiyata ve tasarrufa da bağlamam lazım. Çok ısınmak, çok para harcamakla eş anlamlı. Enerji fiyatlarının yükselmekte olduğu şu günlerde tutumlu olmak adına yapabileceğiniz çok şey var. Örneğin yalıtım önemli bir konu. Pencere kenarlarından, kapı altlarından ısı kaybetmeyi önlemek gerek. Bunun için ucuz çözümler var. Eğer şanslı biriyseniz ve herkesin hayalindeki bahçeli eve sahip olabilecekseniz, mutfak, banyo, yer döşemeleri gibi konulara öncelik tanımaktansa, en çok parayı ısı yalıtımına ayırmak gerekli. Bu sayede yazın serin, kışın da sıcak kalabilirsiniz.

“Param var kardeşim ben evi 30 derece seviyorum” diyecek kişilere hayatta başarılar diliyorum. Gün olur devran döner, daha evvel gereksiz ölçüde ısınmak için savurganca harcadığınız parayı ekmek almak için dahi bulamayabilirsiniz.